ماسك نېمىش قىلىۋاتىدۇ؟ ئامېرىكىنىڭ تور سۈرئىتى زادى قانچىلىك

ئامېرىكىنىڭ %95 كەڭ بەلباغ تورىدىن ھالقىىپ كەتتى! «سۈنئىي ھەمراھ زەنجىرى (Starlink)»نىڭ ئەمەلىي ئۆلچەنگەن تور سۈرئىتى 160Mbps دىن ھالقىپ كەتتى

 

خەۋەرلەرگە قارىغاندا، ئامېرىكا تور سۈرئىتىنى ئۆلچەپ ئىستاتىستىكا قىلىش شىركىتى Ookla نىڭ ئەڭ يېڭى سانلىق مەلۇماتىدا كۆرسىتىلىشىچە، ماسكنىڭ قارمىقىدىكى SpaceX نىڭ «سۈنئىي ھەمراھ زەنجىرى (Starlink)» سۈنئىي ھەمراھ ئالاقە تورى مۇلازىمىتىنىڭ سىناق سۈرئىتى 160Mbps دىن ئېشىپ، ئامېرىكىنىڭ %95 كەڭ بەلباغ تورىنىڭ سۈرئىتىدىن ئېشىپ كەتكەن. 

 

مونتانا شىتاتىنىڭ يېزىسىدىن كەلگەن بىر ئابونت، ماسكنىڭ SpaceX بايرىقى ئاستىدىكى سۈنئىي ھەمراھ زەنجىرىنىڭ 174Mbps لىق چۈشۈرۈش سۈرئىتىدىن خوشاللىقتىن ھوشىدىن كېتىپ، reddit دا ئۆزىنىڭ بۇ تۇيغۇسىنى ھەمبەھرلەنگەن ھەمدە «Starlink ئويۇننى مەڭگۈ ئۆزگەرتىدۇ» دېگەن. 

بۇنىڭدىن ئىلگىرى، بەلكىم ئالدىن مۆلچەرلىگىنىمىزدەك قورقمىغان بولۇشى مۇمكىن، SpaceX بۇ سىناق مۇلازىمىتىگە چاقچاق قىلىپ «ھېچ بولمىغاندا يوقتىن ياخشى (Better Than Nothing)» دەپ ئىسىم قويدى. 

 

«سۈنئىي ھەمراھ زەنجىرى» كوللېكتىپى ئەينى ۋاقىتتا مۇنداق دېگەن: «تور سانلىق مەلۇمات يوللاش سۈرئىتى 50Mbps دىن 150Mbps ئارىلىقىدا بولۇشى، تورنىڭ كېچىكىشى 20ms دىن 40ms غىچە بولۇشى مۆلچەرلەنمەكتە.» 

 

ئۇنىڭ ئۈستىگە، بەزىدە تورغا ئۇلىغىلى بولمايدىغان ئەھۋاللارنى نەزەردىن ساقىت قىلىشقا بولمايدۇ. 

 

گەرچە بىر قىسىم ئابونتلاردا قىسقا ۋاقىت تور ئۈزۈلۈپ قالغان بولسىمۇ، لېكىن ئەمەلىي سىناق نەتىجىسى مۆلچەردىكىدىن ياخشى بولدى. 

 

ھېچ بولمىغاندا يوقتىن ياخشى (Better Than Nothing)

95% تىن ئېشىپ كېتىش زادى قانچىلىك قالتىس؟ 

گەرچە ئامېرىكا پەن-تېخنىكىدا كۈچلۈك دۆلەت بولسىمۇ، لېكىن ئۇنىڭ تور سۈرئىتىنى كىشىلەر ماختاشقا جۈرئەت قىلالمايدۇ: 

 ئامېرىكا تور سۈرئىتىنى ئۆلچەش شىركىتى Ookla نىڭ سانلىق مەلۇماتىغا ئاساسلانغاندا، ئامېرىكا كۆچمە ئالاقە تورىنىڭ ئوتتۇرىچە سۈرئىتى 50.2Mbps ئىكەن. 

 

گەرچە قىسمەن شەھەرلەردە بەزىدە 100Mbps تېزلىكىگە يەتسىمۇ، لېكىن نۇرغۇن كىشىلەر شەھەردىن ياكى نوپۇس زىچ رايونلاردىن يىراق جايلاردا تۇرىدۇ، ئۇ يەرنىڭ تور سۈرئىتى ئىنتايىن ئاستا. 

 

ئۇنىڭ ئۈستىگە، گەرچە نۇرغۇن كىشىلەرنىڭ ئىشەنگۈسى كەلمىسىمۇ، لېكىن ئامېرىكىنىڭ نۇرغۇن رايونلىرىدا يەنىلا ئىشەنچلىك كەڭ بەلباغ كەمچىل. 

 

ھەممە ئادەمنىڭ 5G دەۋرىدە تور ئىشلىتىشىگە كاپالەتلىك قىلىش ئۈچۈن، فېدېراتسىيە ئالاقە كومىتېتى (FCC) يەنە 9 مىليارد ئامېرىكا دوللىرىلىق فوند تەسىس قىلىپ، ئۇنى «ئامېرىكا يېزىلىرىدىكى 5G فوندى» دەپ ئاتىدى، بۇ پۇل 10 يىل ئىچىدە تەقسىم قىلىنىپ، يېزا رايونلىرىدىكى 5G تورىنى كېڭەيتىپ، ھەربىر ئادەمنىڭ يېڭى تور ئىشلىتىشىگە كاپالەتلىك قىلىنىدۇ. 

 

ئادەمنى بەك خۇشال قىلغان بۇ تورنىڭ باھاسى قانداق؟ 

 ئالدىنقى ھەپتە، SpaceX «سۈنئىي ھەمراھ زەنجىرى» سۈنئىي ھەمراھ ئالاقە تورىنىڭ سىناق خىزمىتىنى كېڭەيتىپ، بىر قىسىم قىزىقىدىغان ئىستېمالچىلارنى ئاشكارا Beta سىنىقىغا قاتنىشىشقا تەكلىپ قىلدى. 

 

سىناققا قاتناشقان نۇرغۇن كىشىلەر «نەتىجىسى»نى ئاشكارىلىغان.

 

نەتىجە ناھايىتى زور دەرىجىدە SpaceX نىڭ ۋەدىسى بىلەن ماس كەلگەن. 

 

لېكىن بىر ئابونتنىڭ كۆرسىتىشىچە، ھەر قېتىملىق ئۈزۈلۈپ كېتىش تەخمىنەن 10 سېكونتتىن 15 سېكونتقىچە بولۇپ، بۇ ئەھۋال ھەر نەچچە مىنۇتتا بىر قېتىم يۈز بېرىدىكەن. ئەمما بۇ ئابونت يەنە بىر نەچچە تۈپ دەرەخنىڭ سىگنالنى توسۇۋالغانلىقىنى، ئەمما يەنىلا نىسبەتەن مۇقىم بولغان يۇقىرى سۈرئەت بىلەن تورغا ئۇلانغانلىقىنى بىلدۈرگەن. 

 

«بۇ ماڭا نىسبەتەن ئېيتقاندا ھەقىقەتەن كىشىنى ھاياجانغا سالىدۇ، ئۇنىڭ ئۈستىگە بۇ باھا مېنىڭ خامچوتىمنى ئۆزگەرتىۋەتتى.» 

 

«سۈنئىي ھەمراھ زەنجىرى» مۇلازىمىتىنىڭ دەسلەپكى باھاسى ھەر ئايدا 99 ئامېرىكا دوللىرى بولۇپ، شۇنىڭ بىلەن بىر ۋاقىتتا ئابونت 499 ئامېرىكا دوللىرى تۆلەپ «سۈنئىي ھەمراھ زەنجىرى» ئۈسكۈنىسىنى سېتىۋالىدۇ، بۇ تېرمىنال قوبۇل قىلىش ئۈسكۈنىسى، ئۈچ پۇتلۇق جازا ۋە Wifi روتېرنى ئۆز ئىچىگە ئالىدۇ. 

 

Starlink نىڭ كىچىك دائىرىدىكى سىنىقىغا قاتناشقان بىر ئامېرىكىلىق ئابونت توردا ئورگان تەرەپنىڭ ئۇنىڭغا ئەۋەتكەن تەكلىپنامىسىنى ئاشكارىلىغان. 

 

بۇ باھا قانداق؟ 

 

نۆۋەتتە، «سۈنئىي ھەمراھ زەنجىرى» Hughes ۋە VIASAT نىڭ سېپىگە قوشۇلۇپ (سۈنئىي ھەمراھ ئارقىلىق تورغا چىقىدىغان ئىككى شىركەت)، كابېل ياكى ئوپتىك تالاغا ئېرىشەلمەيدىغان يېزا ئابونتلىرىنىڭ ئەڭ ئاخىرقى ئالاقە تورى مۇلازىمىتى بىلەن تەمىنلىگۈچىگە ئايلاندى. 

 

Starlink نىڭ سۈرئىتى ھازىر بار بولغان سۈنئىي ھەمراھ سىستېمىسىدىن زور دەرىجىدە ئېشىپ كەتكەن. سانلىق مەلۇماتلارغا ئاساسلانغاندا، 2020-يىلى 10-ئايدا، Hughes Net ئوتتۇرا ھېساب بىلەن 19.84Mbps تۆۋەنلىگەن، VIASA نىڭ Exede سىستېمىسى ئوتتۇرا ھېساب بىلەن 24.75Mbps تۆۋەنلىگەن. 

 

Starlink نىڭ سۈرئىتى ناھايىتى ئاسانلا Exede ۋە HughesNet دىن ئېشىپ كېتىدۇ. 

 

بىراق، Starlink نىڭ ھەقىقىي غەلىبىسى كېچىكتۈرگەنلىكىدە. يېقىنقى سىناقتىكى كېچىكىش پەرقى ناھايىتى چوڭ، لېكىن ئوتتۇرا ھېساب بىلەن 42ms، بۇ سىملىق ئىنتېرنېت سىستېمىسىدىن كۆپ ئۇزۇن، لېكىن HughesNet ۋە Exedeدىن قىسقا، كېيىنكىسى ئايرىم-ئايرىم ھالدا 9-ئايدا ئوتتۇرىچە 728 مىللىسېكۇنت ۋە 643 مىللىسېكۇنت بولغان. 

 

بۇ شىركەت (SpaceX) «2021-يىلى ياز پەسلىدە 16ms دىن 19ms غا يېتىشى مۇمكىنلىكى»نى مۆلچەرلەنگەنلىكىنى بىلدۈردى. 

 

بىراق باھا سەۋەبىگىمۇ سەل قاراشقا بولمايدۇ. 

 

سۈنئىي ھەمراھ ئىنتېرنېت تورى مۇلازىمىتىنىڭ تەننەرخى يەنىلا ناھايىتى يۇقىرى: Starlink Beta نۇسخىسىنىڭ ئايلىق ھەققى 99 دوللار، سۈنئىي ھەمراھ ئانتېننىسى ۋە Wi-Fi روتېرىنىڭ باھاسى 499 دوللار. Starlink نىڭ باھاسىنىڭ يۇقىرى چېكى توغرىسىدا تېخى ئېنىق يەكۈن يوق، لېكىن قانداقلا بولمىسۇن بۇ beta نۇسخىسى. 

 

HughesNet 20GB نىڭ 25Mbps لىق پىلانىنىڭ ھەر ئايلىق چىقىمى 69.99 ئامېرىكا دوللىرى. 

Viasat نىڭ 12Mbps لىق چەكسىز پىلانىنىڭ ھەر ئايلىقى 100 ئامېرىكا دوللىرى؛ ئۇنىڭ 30Mbps يۈرۈشلۈك مۇلازىمىتى ھەر ئايدا 200 ئامېرىكا دوللىرى. 

ھازىر 900 غا يەتمەيدۇ، نىشان 10 مىڭدىن ئاشۇرۇش 

 

نۆۋەتتە،SpaceX  ئاللىبۇرۇن 900 غا يېقىن «سۈنئىي ھەمراھ زەنجىرى» سۈنئىي ھەمراھىنى قويۇپ بەردى، گەرچە پۈتۈن يەر شارىنى قاپلىيالمىسىمۇ، لېكىن ئامېرىكىنىڭ غەربىي شىمال رايونىنى تور مۇلازىمىتى بىلەن تەمىنلەيدۇ. 

 

SpaceX غايەت زور سىستېما بەرپا قىلىش ئۈچۈن، نەچچە ئون مىڭ سۈنئىي ھەمراھ قويۇپ بېرىشنى پىلانلىغان، بۇ ئارقىلىق دۇنيانىڭ ھەرقايسى جايلىرىنى ئىشەنچلىك ئىنتېرنېت تورى مۇلازىمىتى بىلەن تەمىنلىگىلى بولىدۇ. 

 

«سۈنئىي ھەمراھ زەنجىرى» beta باسقۇچىدىن چېكىنگەندە، نۇرغۇن ئىستېمالچىلار تىزىملىتىشنى ئويلىشى مۇمكىن. ۋاقتى كەلگەندە سۈرئەتنى قانداق ساقلاش تۆت كۆز بىلەن كۈتۈشكە ئەرزىيدىغان ئىش. 

بىراق، يېقىندا «سۈنئىي ھەمراھ زەنجىرى» توغرىسىدىكى سەلبىي ئاۋازمۇ ئۆز قەرەلىدە ئاڭلىنىپ تۇرماقتا. 

 

بۇنىڭدىن ئىلگىرى خارۋارد ئۇنىۋېرسىتېتى-سىمىتسون ئاسمان جىسىملىرى فىزىكىسى مەركىزىنىڭ ئاسترونومى جوناسېن.ماك دوۋېل (Jonathan McDowell) مۇنداق دېگەن: «سۈنئىي ھەمراھ زەنجىرىدىن قويۇپ بېرىلگەن سۈنئىي ھەمراھلار ئىچىدە پەقەت %97 سۈنئىي ھەمراھ ئىتتىرگۈچىسىلا رول ئوينىماقتا. قالغان تەخمىنەن %3 سۈنئىي ھەمراھ ئاللىقاچان كۈچىدىن قالدى، ئۇلار ئالەم بوشلۇقىدا خالىغانچە لەيلەپ يۈرىدۇ، بەلكىم باشقا ئوربىتىدىكى سۈنئىي ھەمراھ ياكى خەلقئارا بوشلۇق پونكىتىدىكى ئالەم ئۇچقۇچىلىرىغا تەھدىت سېلىشى مۇمكىن.»

 

نەچچە كۈن ئىلگىرى، «سۈنئىي ھەمراھ زەنجىرى» سىنىقىغا قاتناشقۇچىلارنىڭ ئاشكارىلىشىچە، «سۈنئىي ھەمراھ زەنجىرى» مۇلازىمەت ماددىسىدا: «مارسقا ئالاقىدار مۇلازىمەتلەرگە نىسبەتەن، ئىشلەتكۈچىلەر مارسنى "ئەركىن پىلانېتا" قىلىشقا قوشۇلۇشى كېرەك، يەنى يەر شارىدىكى ھەر قانداق ھۆكۈمەتنىڭ مارسنىڭ ھەرىكىتىگە ئارىلىشىش ھوقۇقى يوق.» دەپ كۆرسىتىلگەن.

پايدىلىنىش ماتېرىياللىرى:

https://www.businessinsider.com/starlink-internet-satellite-public-beta-speed-spacex-mbps-elon-musk-2020-11

https://www.theverge.com/2020/10/27/21536073/spacex-starlink-public-beta-testing-email-user-terminal

https://kenyaprime.com/top-10-countries-with-the-fastest-internet-speed-in-the-world-2020-all-you-need-to-know/

https://www.reddit.com/r/Starlink/comments/i9w09n/list_of_confirmed_starlink_speed_tests/

https://www.forbes.com/sites/johnkoetsier/2020/11/01/starlink-internet-from-space-faster-than-95-of-usa/?sh=4b4c67061bb0

ئىلقۇت تەرجىمىسى

بۈگۈنكى تەۋسىيەلىك دەرس: 6 قىسىملىق نادىر دەرسلىك «چوڭ خوجايىننىڭ مەخپىيىتى» (ھەر بىر قىسمى 30 مىنۇت ئەتراپىدا داۋاملىشىدۇ!)

تۆۋەندىكى ئىككىلىك كودنى سىكاننېرلاپ كۆرۈڭ!

ياكى ئاستى سول تەرەپتىكى «阅读原文» دېگەن جايدىن كىرىپ كۆرۈڭ!