باسقۇنچىلىق دورىسى سېتىۋېلىش مەسىلىسى- 大数跨境

NepKan

2022-01-30

导读：باشقىلارنى بۇيۇملاشتۇرۇپ، ئۆزىنىڭ ئارزۇسىنى قاندۇرۇشنىڭ قورالى قىلىش خاتا.

كۆپچىلىك ياخشىمۇسىلەر، يازما باشلىنىشتىن بۇرۇن كۆپچىلىككە بىر ئىشتا ئەسكەرتىش بەرمەكچىمەن: سالوننىڭ يوللاش قائىدىسى ئۆزگەرتىلگەن بولغاچقا، ئەگەر『在看』نى چېكىۋەتمىسىڭىز ياكى『星标』بەلگىسى قويۇلمىسا، يوللانغان سەرخىل يازمىلارنى كۆرەلمەسلىكىڭىز مۇمكىن! ئەگەر مەزكۇر سالوننىڭ سەرخىل مەزمۇنلىرىنى قولدىن بېرىپ قويۇشنى خالىمىسىڭىز، ئۈستى تەرەپتىكى «Nepkan» دېگەن كۆك خەتنى چېكىپ، ئاندىن ئوڭ تەرەپ ئۈستى بۇرجىكىدىكى «...» نى چەككەندىن كېيىن『设为星标』قىلىپ تاللاڭ. كۆپچىلىكنىڭ كۆڭۈل بۆلگىنىگە يەنە بىر قېتىم رەھمەت ئېيتىمەن!

---

كۆپچىلىك ياخشىمۇسىلەر، بىز بۈگۈن سۆزلىمەكچى بولغان تېما يېقىندا نۇرغۇن ساۋاقداشلار سورىغان تېما، يەنى باسقۇنچىلىق دورىسى سېتىۋېلىش جىنايەت شەكىللەندۈرمەمدۇ؟

بۇلتۇر كورىيەدە يۈز بەرگەن n نومۇرلۇق ئۆي ۋەقەسى باسقۇنچىلىق دورىسىنى كۆپچىلىكچىلىككە ئاشكارىلاپ قويدى، بۇ خىل دورا «گەپ ئاڭلايدىغان سۇ»، «ئۇچرىشىشتىكى مەجبۇرى باسقۇنچىلىق دورىسى» دەپ ئاتىلىدۇ.

ئېيتىشلارغا قارىغاندا، بەزى باسقۇنچىلىق دورا سۇيۇقلۇقى رەڭسىز، پۇراقسىز بولۇپ، ئوغرىلىقچە ھاراققا، ئىچىملىككە، ھەتتا قايناق سۇغا ئىككى تامچە تېمىتىۋېتىلسە، ئۇنى سەزگىلى بولمايدىكەن. ئۇنىڭ ئۈستىگە ئۇنىڭ ئىنكاسى خۇددى ھاراق ئىچىپ مەست بولغانغا ئوخشاش بولۇپ، ئادەمنىڭ پىسخىكا جەھەتتىكى مۇداپىئەسىنى تۆۋەنلىتىۋېتىدۇ، ئىچىپلا قالسا ھۇشىنى يوقىتىپ قويىدۇ، يەتتە، سەككىز سائەت قاتتىق ئۇيقۇغا كېتىپ، پۈتۈنلەي ھېچنېمىنى سەزمەيدۇ. ئۇنىڭ ئۈستىگە ئەستە تۇتۇش ئىقتىدارى كەمچىل بولۇشتەك ئەكس تەسىرى بار بولۇپ، ئويغانغاندىن كېيىن ھېچنېمىنى ئېسىدە تۇتالمايدۇ، بەدەندىكى دورا تەركىبى ھەزىم قىلىش سىستېمىسى بىلەن بىللە بەدەن سىرتىغا چىقىپ كېتىدۇ، شۇڭا ئېيتىشلارغا قارىغاندا، بۇ ھازىر بازاردا ئەڭ كۆپ ئىشلىتىلىدىغان باسقۇنچىلىق دورىسى ئىكەن.

بەزىلەر تېخى توردا توۋلاپ سېتىۋاتىدۇ، ھەتتا بەزىلەر «ياخشى كۆرسەڭ قوغلاشمامسەن؟ قوغلىشىپ قولغا كەلتۈرەلمىسەڭ، دورا ئىشلەتمەمسەن؟ ھەتتا دورا ئىشلىتىشكىمۇ پېتىنالمىساڭ، يەنە تېخى ئۇنى ياخشى كۆرىمەن دەپ يۈرەمسەن؟» دەپ قۇترىتىدۇ.

ھەي، قاچانلاردىن بۇيان ھايۋانىي نەپسىمۇ مۇھەببەت نامى بىلەن ئالماشتۇرۇلۇپ ئىشلىتىلىدىغان بولۇپ كەتكەندۇ؟ قارىغاندا مۇھەببەت دېگەن بۇ سۆز راستىنلا تەلتۆكۈس چاكىنىلاشتۇرۇلغان ئوخشايدۇ، شۇڭا قانۇن بۇنداق قىلمىشقا چوقۇم قاتتىق زەربە بېرىشى كېرەك.

ئۇنداقتا بۈگۈن مەن مۇزاكىرە قىلماقچى بولغان مەسىلە، «نوقۇل ھالدا باسقۇنچىلىق دورىسى سېتىۋېلىش جىنايەت بولۇپ شەكىللىنەمدۇ؟» دېگەندىن ئىبارەت. يەكۈن ئەلۋەتتە شۇنداق بولىدۇ.

سىز باسقۇنچىلىق دورىسى سېتىۋېلىپ نېمە قىلىسىز؟ ئۆزىڭىز يەمسىز؟ ئۇنداق ئەمەستۇ؟ سىز يەنىلا باشقىلارغا يېگۈزمەكچى.

شۇڭا، جىنايى ئىشلار قانۇنى نەزەرىيەسىدە بۇ تىپىك جىنايەت ئۆتكۈزۈش تەييارلىقى ھېسابلىنىدۇ، چۈنكى جىنايى ئىشلار قانۇنىنىڭ 22-ماددىسىدا: «جىنايەت ئۆتكۈزۈش ئۈچۈن قورال تەييارلاش، شارائىت يارىتىش جىنايەت ھېسابلىنىدۇ.» دەپ بەلگىلەنگەن. پەقەت تەييارلىقتىكى جىنايەتچى يامان نىيىتى ئەمەلگە ئاشقان جىنايەتچىگە سېلىشتۇرۇلۇپ جازا كېمەيتىلسە، يېنىكلىتىپ جازا بېرىلسە ياكى جازا كەچۈرۈم قىلىنسا بولىدۇ.

بايىقى قانۇن ماددىسىغا قارايدىغان بولساق، جىنايەتنىڭ تەييارلىنىشى تۆت شەرتكە ئۇيغۇن كەلسىلا بولىدۇ.

بىرىنچى، سۇبيېكتىپ جەھەتتە جىنايىتى بولۇش. مەسىلەن، ئادەم ئۆلتۈرۈش ئۈچۈن تىغلىق ئەسۋابلارنى سېتىۋېلىش، ئەلۋەتتە توخۇ ئۆلتۈرۈش ئۈچۈن تىغلىق ئەسۋاب سېتىۋېلىش جىنايەت ئەمەس، چۈنكى توخۇ ئۆلتۈرۈش جىنايەت ئەمەس، لېكىن ئادەم ئۆلتۈرۈش جىنايەت ئۆتكۈزۈشنى مەقسەت قىلىدۇ.

ئۇنداقتا، سىزدىن سوراپ باقاي، سىز نېمە ئۈچۈن باسقۇنچىلىق دورىسى سېتىۋالىسىز؟ ئىلمىي تەتقىقات بىلەن شۇغۇللىنىش ئۈچۈنمۇ؟ ئاق چاشقانغا ئىشلىتىش ئۈچۈنمۇ؟ بۇ ئاق چاشقاننىڭ خروموسومى 23 جۈپ، توغرىمۇ؟ جىنسىي خروموسوم xx مۇ؟

سىز باشقىلارنى ئاق چاشقان دەپ قارىسىڭىز، ئەگەر باشقىلار ئايالىڭىز ياكى ئائىلە ئۇرۇق-تۇققانلىرىڭىزنىمۇ ئاق چاشقانغا ئوخشاتسا قانداق قىلسىىز؟ شۇڭا، ئېنىقكى ئۇ چوقۇم سۇبيېكتىپ جەھەتتە جىنايەت ئۆتكۈزۈشنى ئويلايدۇ.

ئىككىنچى، ئوبيېكتىپ جەھەتتە جىنايەتنىڭ تەييارلىق ھەرىكىتى بولۇشى كېرەك، يەنى قورال تەييارلاش، شارائىت يارىتىش، مەسىلەن نەرسە ئوغرىلاش، ئاچقۇچ تەييارلاش، يەنە مەسىلەن، جىنايەت ئۆتكۈزۈشتىن ئىلگىرىكى تەكشۈرۈش، ئىز قوغلاش، زىيانكەشلىككە ئۇچرىغۇچىنىڭ دەم ئېلىش، يېتىپ قوپۇش ئەھۋاللىرىنى ئىگىلەش قاتارلىقلار. يەنە مەسىلەن، جىنايەت ئۆتكۈزۈش توسالغۇسىنى تۈگىتىش. مەسىلەن، ئوغرىلىق قىلىش ئۈچۈن، باشقىلارنىڭ ئۆيىگە قارايدىغان ساپ نەسىللىك ئىتىنى زەھەرلەپ ئۆلتۈرۈۋېتىش دېگەندەك.

ئۈچىنچى، ئەمەلىيەتتە جىنايەت ئۆتكۈزۈشكە كىرىشمىگەن. جىنايەت ئۆتكۈزۈش تەييارلىق باسقۇچىدا توختاپ قالغان، ئەگەر ئاللىقاچان قول سېلىپ بولغان بولسا، مەسىلەن، ئالىم (ئۆزلەشتۈرگەن ئىسىم) ئاللىقاچان ئىچىملىككە دورا سالغان بولسا، قىزمۇ دورىنى ئىچكەن، لېكىن ئالىم ئويلىمىغان يەردىن خاتالىق سادىر قىلىپ ئىككى ئىستاكاننىڭ ئىككىلىسىگە دورا سالغان، شۇڭا ئۆزىمۇ ئۇخلاپ قالغان بولسا، ئۇنداقتا جىنايەت ئۆتكۈزۈش تەييارلىقى بولماي، جىنايەت ئۆتكۈزۈش مەقسىتى ئەمەلگە ئاشمىغان بولىدۇ، تېخىمۇ قەبىھ بولىدۇ.

تۆتىنچى، ئۇ نېمە ئۈچۈن قول سالمىغان؟ قىلمىش سادىر قىلغۇچى ئىرادىدىن باشقا سەۋەبلەر تۈپەيلىدىن مەجبۇرىي جىنايەت قىلمىشىدىن توختىغان. مەسىلەن، مۇلازىم قىزنى بايقاپ قېلىپ ئۇنى توختىتىۋالغان، شۇڭا قىزنى يالىڭاچلاپ رەسىمگە تارتىۋېلىش نىيىتى ئەمەلگە ئاشمىغان، ياكى كۈتكۈچى بىراقلا ئىستاكاننى چۆرۈپ تاشلىۋەتكەن ياكى مۇلازىمەتچى باشقا ئىش قىلىش جەريانىدا، قىز ئۇ دورا سېلىنغان ئىچىملىكنى ئىچمىگەن دېگەندەك، بۇنى ئىرادىدىن باشقا سەۋەب دېيىشكە بولىدۇ.

ئەلۋەتتە ئىرادىدىن باشقا سەۋەب تۈپەيلىدىن نىيىتى ئەمەلگە ئاشمىغان بولسا، ئۇنداقتا تەييارلىق باسقۇچىدىكى جىنايەتنىڭ توختاپ قېلىشى بولىدۇ.

مەسىلەن، ئالىم دورا سېتىۋالغاندىن كېيىن، يولدا كېتىۋېتىپ سالونىمىزدىكى بۈگۈنكى بۇ مەزمۇننى كۆرۈپ، بەك قورقۇپ كەتكەچكە، دورىنى تاشلىۋەتسە، ئۇنداقتا بۇ نېمىگە تەۋە بولىدۇ؟ ئۇ جىنايەتنىڭ توختىشىغا تەۋە.

تەييارلىق باسقۇچىدىكى جىنايەتنىڭ توختىتىلىشىدا، زىيانلىق ئاقىۋەت كەلتۈرۈپ چىقارمىغانلىقىنى نەزەردە تۇتۇپ، جازانى كەچۈرۈم قىلىشقا بولىدۇ، ئۇ چاغدا يەنە سالونىمىزدىكى دېلو مىساللىرى توغرىسىدىكى مەزمۇنلارنى داۋاملىق كۆرۈشكە بولىدۇ. ئەگەر تۈرمىگە بېرىپ قالسىڭىز، سىز ئۇزۇن ۋاقىت سالونىمىزدىكى سەرخىل مەزمۇنلارنى كۆرەلمەيسىز.

جېجياڭدا مۇنداق بىر دېلو يۈز بەرگەن، تاھىر (ئۆزلەشتۈرگەن ئىسىم) ئۆزى ئىجارىگە ئالغان ئۆينىڭ ئۈستۈنكى قەۋەتكە چىرايلىق بىر قىزنىڭ كۆچۈپ كەلگەنلىكىنى بايقايدۇ، ئۇ «ۋاي-ۋۇي مەن ئۇنى ياخشى كۆرۈپ قالدىم.» دەپ ئۆزىگە پىچىرلىغىنىچە، قىز بىلەن پاراڭلاشقۇسى كېلىدۇ، لېكىن پۇرسەت تاپالمايدۇ.

راستىنى ئېيتسام بۇ خىل ياخشى كۆرۈش، بەلكىم پەقەت كۈيلەش مەزگىلى يېتىپ كەلگەن بولۇشى مۇمكىن. قىز تەرەپ ئۇ بىر داڭلىق تور رىياسەتچى ئىكەن. تاھىر پاراڭلىشىش يۇمشاق دېتالى ئارقىلىق يېقىن ئەتراپتىكى كىشىلەرنى ئىزدەپ، قارشى تەرەپنى تاپماقچى بولىدۇ. پاراڭلىشىش يۇمشاق دېتالىدا، ئۇ ئۆزى بىلەن بولغان ئارىلىقى بىر مېتىرلا كېلىدىغان بىر ساھىبجامالنى بايقايدۇ، بۇ قىز پاراڭلىشىش يۇمشاق دېتالىدا بىۋاسىتە ناخشا ئېيتىۋاتاتتى، ئۇ بىر تور رىياسەتچىسى ئىدى.

تاھىر بۇ تور رىياسەتچىسىگە دىققەت قىلغاندىن كېيىن، ۋاي-ۋۇي، قارشى تەرەپنىڭ ھەممە ئادەمنى ئۆزىگە مەپتۇن قىلىدىغان جامالىنى كۆرۈپ، بەلكىم ئۆزىنىڭ ئۇنى قوغلىشالمايدىغانلىقىنى ھېس قىلىدۇ، قانداق قىلىش كېرەك؟

شۇنىڭ بىلەن 388 يۈەنلىك باھا بىلەن توردىن بىر قۇتا دورا سېتىۋالىدۇ. ساتقۇچى ئۇنىڭغا، بۇ سۇيۇق دورىنى ئىچىملىككە ئارىلاشتۇرغاندا رەڭسىز، پۇراقسىز بولۇپ، يېرىم سائەتتىن كېيىن دورىنىڭ ئۈنۈمى قوزغىلىپ، ئون سائەت ئىچىدە ھوشىغا كەلمەيدىغانلىقىنى ئېيتىدۇ.

تاھىر تۇرىدىغان قەۋەتتە ھاۋا تەڭشىگۈچ يوق، ئۈستۈنكى قەۋەتتىكى ياتاق بار. شۇڭا بۇ قىز كۆچۈپ كېلىشتىن ئىلگىرى، ئۈستۈنكى قەۋەتتىكى ئۆي ئىزچىل بوش ئىدى، تاھىر ئىلگىرى ئوغرىلىقچە بىر ئاچقۇچ ياسىتىۋالغان ئىدى، مەقسىتى ھاۋا ئىسسىغاندا چىقىپ ئوغرىلىقچە سالقىنداش ئىدى.

ئەلۋەتتە، كۆپچىلىك ئويلاپ بېقىڭلار، ھاۋا تەڭشىگۈچتىن ئوغرىلىقچە پايدىلىنىش جىنايەت شەكىللەندۈرەمدۇ-يوق؟ ئويلاپ باقايلى، بىز ئىلگىرى بۇ ھەقتە مەخسۇس سۆزلىگەن.

ھازىر بۇ ئاچقۇچ تاھىرغا ئۈمىد پەيدا قىلىدۇ، تاھىر بىنانىڭ ئۈستىدە ئادەم يوق چاغدا بۇ ئاچقۇچ بىلەن قىزنىڭ ھۇجرىسىغا كىرىپ، مەست قىلىدىغان دورىنى ئىچىملىككە سېلىپ، پۇرسەت تېپىپ جىنسىي پاراكەندىچىلىك سېلىشنى پىلانلايدۇ.

شۇڭا ئۇ ئۈستۈنكى قەۋەتكە چىقىپ، ئاچقۇچ بىلەن ئىشىكنى ئاچماقچى بولۇپ تۇرغاندا ئۆيدە بىرەيلەننىڭ بارلىقىنى بايقاپ قورقۇپ قېچىپ كېتىدۇ.

ئاخىرىدا بۇ باسقۇنچىلىق دورىسىنى ئۆيگە قويۇپ قويىدۇ، ئۇ بىكار ئاۋارە بولۇپ پايدىسى بولمايدۇ، بىر نەچچە ئايدىن كېيىن، دورا ساتقان ئادىل (ئۆزلەشتۈرگەن ئىسىم) ج خ ئورگىنى تەرەپتىن تۇتۇلۇپ قالىدۇ، شۇڭا ساقچىلار ئادىل ساتقان باسقۇنچىلىق دورا تېز يوللانمىسىدىن تاھىرنى بايقاپ قالىدۇ، شۇنىڭ بىلەن تاھىرمۇ كېيىن تۇتۇلىدۇ، ئاخىرىدا قانداق جىنايەت بېكىتىلىدۇ؟ تاھىر ئاخىرى جىنايەت تەييارلىقى دەپ بېكىتىلىدۇ.

سۆزلەپ بۇ يەرگە كەلگەندە، بەزى ساۋاقداشلار سورىشى مۇمكىن: « مۇئەللىم، ئەگەر دىلشات (ئۆزلەشتۈرگەن ئىسىم) باسقۇنچىلىق قىلماقچى بولسا، قىز تەرەپ بىر قاپ ھامىلىدارلىقتىن ساقلىنىش گاندونى سېتىۋالغان بولسا، بۇمۇ جىنايەتكە تەييارلىق قىلغانلىق بولامدۇ؟»

بۇ سوئال ناھايىتى ياخشى سورالدى، جىنايى ئىشلار قانۇنى قانداقلا بولمىسۇن ئەڭ قاتتىق قانۇن، ئامالسىز قالمىغۇچە ئۇنى ئاسانلىقچە ئىشلەتمەيمىز. شۇڭا كۆپچىلىك جىنايەت ئۆتكۈزۈش تەييارلىقى بىلەن جىنايەت ئۆتكۈزۈش مۇددىئاسىنىڭ پەرقىگە دىققەت قىلىشى كېرەك.

ئەڭ تىپىك جىنايەت نىيىتى ئاشكارىلاش بولسا، ئادەم ئۆلتۈرىمەن دەپ جار سېلىشتۇر. «توختاپ تۇر ھە، مەن چوقۇم ئاكامنى ئىزدەپ سىزنى ئۆلتۈرىۋېتىمەن.» دېگەندەك.

بىز كىچىك ۋاقتىمىزدا دائىم مەكتەپ ئەتراپىدا جەمئىيەتتىكى بەزى لۈكچەكلەرنىڭ مۇشۇنداق گەپلىرىنى ئاڭلاپ تۇراتتۇق، لېكىن بۇ ئەمەلىيەتتە بىر خىل ئېغىزدىكى گەپ ئىدى، ئېغىزدىكى گەپ قانۇنغا دەخلى-تەرۇز قىلمىغاچقا، تەبىئىيلا جىنايەت شەكىللەنمەيدۇ.

دىلشات ئادەم ئۆلتۈرۈشكە تەييارلىق قىلىۋاتقاندا، قارشى تەرەپنىڭ بەدىنى ناھايىتى بەستلىك بولۇپ، ئۆزىنىڭ بەدىنىدىن 80 ھەسسە قاۋۇل ئىدى، شۇڭا ئۇ 80 چېنىقىش سىنىپىغا تىزىملىتىپ، بەدەن چېنىقتۇرۇشنى مەشىق قىلغان بولۇپ، ئاز دېگەندىمۇ 8 تال كۆكرەك مۇسكۇلى بولغاندىلا ئاندىن قارىشى تەرەپكە تەڭ كېلەلەيتتى، مانا بۇ جىنايەتكە تەييارلىنىش دەپ ئاتىلىدۇ.

سىز بىرسىدىن قىساس ئالماقچى، لېكىن قارشى تەرەپ ئامېرىكىلىق بولسا، ئۇنداقتا چوقۇم ئىنگلىز تىلىنى ياخشى ئۆگىنىشىڭىز كېرەك، توفېل، ئايتلېس ئىمتىھانىنى بېرىپ ئىمتىھاندىن ئۆتكەندە، ئاندىن چەت ئەلگە چىققىلى بولىدۇ، ئاندىن قىساس ئالغىلى بولىدۇ. ئۇنداقتا سىزنىڭ ئىنگلىز تىلى تەكرار سىنىپىغا تىزىملاتقىنىڭىزنى جىنايەت تەييارلىقى دېگىلى بولامدۇ؟ ئۇنداق دېيىشكە بولمايدۇ.

چۈنكى، بەدەن چېنىقتۇرۇش ۋە ئىنگلىز تىلى ئۆگىنىشنىڭ ھەممىسى ئىجتىمائىي تۇرمۇشتا يول قويۇلىدىغان نورمال پائالىيەت تىپى بولۇپ، گەرچە قىساسكارنىڭ ئىچكى دۇنياسى رەزىل بولسىمۇ، لېكىن پەقەت ھەرىكەت ئەسلىدىنلا زىيانلىق ھەرىكەت ئەمەس، زىيانلىق قانۇنى مەقسىتى (法意) بولمىسىلا، ئۇ چوقۇم جىنايەت شەكىللەندۈرمەيدۇ.

شۇڭا بايا ساۋاقداشلار ئېيتقاندەك ھامىلىدارلىقتىن ساقلىنىش قورالى سېتىۋېلىشمۇ ئوخشاش، گەرچە يامان نىيەتتە بولسىمۇ، لېكىن سېتىۋېلىش ھەرىكىتىنىڭ ئۆزى جەمئىيەتنىڭ ئادەتتىكى ھەرىكىتى بولغاچقا، قانۇنى مەقسىتى جىنايەت ئۆتكۈزۈشنىڭ ئاساسى، ئېتىكا جىنايەت چىقىرىشنىڭ ئاساسى قىلىنىدۇ.

ئەمما ئويلاپ بېقىڭلار، باسقۇنچىلىق دورىسى سېتىۋېلىشنىڭ ئۆزى جىنسىيەت جەھەتتە ئۆز ئالدىغا ئىش كۆرۈش ھوقۇقىغا زىيان يەتكۈزىدىغان تەھدىتمۇ؟ باسقۇنچىلىق قىلىدىغان دورىلارنى ھامىلىدارلىقتىن ساقلىنىش بۇيۇملىرىغا ئوخشاش خالىغانچە سېتىۋالغىلى بولامدۇ؟ چوقۇم ئوخشىمايدۇ.

سىز باسقۇنچىلىق قىلىدىغان دورا سېتىۋالسىڭىز، جىنسىيەت جەھەتتە ئۆز ئالدىغا ئىش كۆرۈش ھوقۇقىغا بەلگىلىك زىيان يەتكۈزۈش ئېھتىماللىقى بار. ئەگەر مۇۋاپىق بولمىغان سان بىلەن ئىپادىلىسەك، سىزدە ھېچ بولمىغاندا %10 تىن %20 كىچە دەخلى-تەرۇز قىلىش ئېھتىماللىقى مەۋجۇت بولىدۇ، بۇ ئادەم ئۆلتۈرۈش ئۈچۈن پىچاق سېتىۋېلىشقا ياكى بۇلاڭچىلىق قىلىش ئۈچۈن يول خەرىتىسى تۈزۈشكە ئوخشاپ كېتىدۇ. مانا بۇ نېمە ئۈچۈن مەن باسقۇنچىلىق دورىسى سېتىۋالغاندا جىنايەت شەكىللىنىدۇ، دەپ قارىشىمدىكى سەۋەب.

ئاندىن ساۋاقداشلار يەنە: «مۇئەللىم، ئەگەر دىلشات بىر قۇتا باسقۇنچىلىق دورىسى ئالغان بولسا، ئۇ ئۇنى قىز دوستىغا ئىشلىتىدىغانلىقىنى ئېيتسا ياكى پاھىشىۋازلىق قىلىشقا ئىشلەتسە، بۇ جىنايەت شەكىللەندۈرمەيدىغاندۇ؟» دەپ سورىشى مۇمكىن.

لېكىن كۆپچىلىك شۇنىڭغا دىققەت قىلىڭلاركى، جىنسىي دەخلى-تەرۇز جىنايىتى جازاسى جىنسىيەت جەھەتتە ئۆز ئالدىغا ئىش كۆرۈش ھوقۇقىنى قوغدايدۇ، جىنسىيەت ئادەمنىڭ ئىززەت-ھۆرمىتى بىلەن زىچ مۇناسىۋەتلىك.

جىنسىيەت جەھەتتە ئۆز ئالدىغا ئىش كۆرۈش ھوقۇقى دېگەن نېمە؟ قاچان، قەيەردە، قانداق شەكىلدە كىم بىلەن مۇناسىۋەت ئورنىتىشنى بەلگىلەيدۇ.

جىنسىي خىزمەت بىلەن شۇغۇللانغۇچىلاردىمۇ جىنسىيەت جەھەتتە ئۆز ئالدىغا ئىش كۆرۈش ھوقۇقى بولىدۇ، ئۇنداقتا سىزنىڭ قىز دوستىڭىزنىڭ جىنسىيەت جەھەتتە ئۆز ئالدىغا ئىش كۆرۈش ھوقۇقى بولىدۇ، ئۇ كىچىك ئاق چاشقان ئەمەس، بەلكى ئادەم، ئۇ كىشىلىك قەدىر-قىممەتكە ئىگە.

قانۇن يۈرگۈزۈش ئەمەلىيىتىدە مۇشۇنداق ئاسىيلىق قىلىش دېلوسى يۈز بېرىپ باققان. دىلشات پاھىشۋازلىق قىلىشتىن ئىلگىرى، باھاسى ئۈستىدە كېلىشىپ بولغان، ئايال تەرەپنىڭ دىققەت قىلمىغان پەيتىدىن پايدىلىنىپ ئىچىملىككە دورا سېلىۋەتكەن، ئاخىرىدا ئايال تەرەپ ھۇشسىز ئەھۋال ئاستىدا مۇناسىۋەت ئۆتكۈزگەن، سوت مەھكىمىسى بۇنى ئېنىقلا جىنايەت دەپ قاراپ، قارشى تەرەپنىڭ جىنسىيەت جەھەتتە ئۆز ئالدىغا ئىش كۆرۈش ھوقۇقىغا دەخلى-تەرۇز قىلغانلىق، دەپ ھۆكۈم چىقارغان.

بىزنىڭ بۇ جەمئىيتىمىزدە توغرا-خاتالىق بولۇشى كېرەك، توغرا-خاتالىق يوق دەپ كېسىپ ئېيتالمايسىز، ئەگەر توغرا-خاتا ئۆلچىمى بولمىسا، ئۇنداقتا تۈگىشىپ كېتىسىز. ئاسمان ئۆزگىرىدۇ، يەرمۇ ئۆزگىرىدۇ، ئەمما ئەخلاق ۋە ھەققانىيەت ئۆزگەرمەيدۇ.

باشقىلارنى بۇيۇملاشتۇرۇپ، ئۆزىنىڭ ئارزۇسىنى قاندۇرۇشنىڭ قورالى قىلىش مەيلى قانچىلىك يېقىملىق ئىسىم بىلەن ئاتالغان بولۇشتىن قەتئىينەزەر خاتا. سىز ماڭا ھەر خىل مۇھەببەت دېگەن ئاتالغۇلارنى دەستەك قىلىپ بەرمەڭ. ئەگەر مۇھەببەت پەقەت شەخسىيەتچىلىكنىڭ باشقىچە ئاتىلىشى بولسا، ئۇنداقتا مۇھەببەت بىلەن مەيلىگە قويۇۋېتىشنىڭ ھېچقانداق پەرقى قالمايدۇ.

ئەگەر بۇ دۇنيانىڭ ياخشى-يامانلىقى ئاستىن-ئۈستۈن بولۇپ كەتسە، پۈتۈن قىممەت ئۆلچىمى قايتا مۆلچەرلىنىدۇ. بىز ئىنسانلار ھامان بىر كۈنى ھاياتلىق ئاساسىدىن ئايرىلىپ قالىمىز. قىسقىسى ھەر قايسى باسقۇنچىلىق دورىسى ئېلىپ باققان دوستلار، دەرھال جىنايەت قىلمىشىڭلارنى توختىتىپ، يامان يولدىن قايتىڭلار. بولمىسا، سالونىمىزدىكى ئەلا سۈپەتلىك قانۇن دېلو مىساللىرى تەھلىل يازمىلىرىنى كۆرۈشكە ھەقىقەتەن پۇرسەت بولماي قالىدۇ.

كۆپچىلىككە رەھمەت.

مەنبە: جۇڭگو سىياسىي قانۇن داشۆسى جىنايى ئىشلار ئەدلىيە شۆيۈەنىنىڭ پىروفېسسورى، جىنايى ئىشلار قانۇنشۇناسلىقى تەتقىقات ئورنىنىڭ باشلىقى لو شياڭنىڭ سىن دەرسلىكىگە ئاساسەن تەرجىمە قىلىندى.

بۇ يەرنى بېسىپ «دەۋر تەرەققىياتى، ئىقتىساد يۈزلىنىشى ۋە كەلگۈسىدىكى بىز!» دېگەن يازمىنى كۆرۈڭ!

بۇ يەرنى بېسىپ «خېڭدانىڭ كىرىزىس ۋەقەسى ۋە بۇنىڭدىن كېيىنكى ئىقتىساد يۈزلىنىشى!» دېگەن يازمىنى كۆرۈڭ!

-----

تەۋسىيە كىتاب: شۆ جاۋفېڭ «ئىقتىساد تەپەككۇرى»

ئەگەر مەزكۇر كىتابنىڭ تولۇق مەزمۇنىغا قىزىقسىڭىز تۆۋەندىكى ئىككىلىك كودنى سىكاننېرلاپ مەزكۇر كىتابنىڭ ئۇيغۇرچە ئېلېكىتىرونلۇق نۇسخىسىنى ئوقۇڭ!